Karantina günlerinde çocuklu ailelere uzman önerileri #EvdeKal

Çocuk ve Genç Psikiyatristi Doç. Dr. Veysi Çeri karantina günlerinde evde kalan çocuklu ailelere birbirinden önemli tavsiyelerde bulundu.

Özellikle küçük çocukları evde tutmak gerçekten çok zor. Hava güzelken parka gittiğimiz için güneşi gören kızımı evde tutmak hiç kolay olmuyor.

Kızımla bu tavsiyelerin birçoğunu yaptık, yapacağız elbette ama benim naçizane tavsiyem sürekli bir şeyler yaptırma çabasıyla yavrularımızı korkutmayalım hem sürecin ne kadar süreceğini bilmiyoruz o yüzden tüketmeden, tükenmeden sabırla ve sevgiyle tadını çıkarın beraberliğin.

Biz yetişkinleri bile bunaltan şu karantina günlerinde çocuklarımızla keyifli vakit geçirmek için Çocuk ve Genç Psikiyatristi Doç. Dr. Veysi Çeri
'nin twitter hesabından yayınladığı o öneriler;

1. Çocuklarla tüm gün evde kalmak sizler için zor olduğu gibi onlar için de kolay değil. Hiçbir çocuk tüm gününü, az hareket edip, monoton ve sıkıcı şeylerle uğraşan erişkinlerle geçirmek istemez. Peki bu mecburi birlikteliği eğlenceli kılacak bir şeyler konuşmaya ne dersiniz?


2. Öncelikle gelişimsel olarak çocukların yaşları küçüldükçe hareketli aktivitelere olan ilgisinin arttığını ve dikkat süreleri düştüğü için ilgilerini sürdürmeleri için sizin abartılı mimik ve davranışlar sergilemenize ihtiyaçlarının artığını belirtelim.

3. İkinci olarak bir çocuğu kendince bir oyun kurmuş ve buna dalmış olarak gördüğünüzde oyununa asla müdahil olmamanız gerektiğinin altını çizelim. Hatta ortam sizin süpervizyonunuzu gerektirmeyecek kadar güvenliyse, en iyisi ordan sıvışmak ve kendinize zaman ayırmak olabilir.

4. Burada çocukların yetişkinler için oldukça yorucu olduklarını, bundan dolayı fırsat buldukça kendinize zaman ayırmanızın çok önemli olduğunu da hatırlatmış ve böyle ekstra zamanların da tadını çıkararak dinlenmenizin çok önemli olduğu da söylemiş olayım.

5. Şimdi gelelim neler yapabileceğimize. Benim burda yazacaklarım sabah sabah aklıma gelen kimi etkinliklerle sınırlı olacağından sizlerin de kendi deneyim ve etkinlik önerilerinizi flood’un sonuna ekleyerek zenginleştirmenizi rica ediyorum.

6. İlginç ama bir şeyleri etkilediğini, değiştirdiğini ya da ürettiğini görmek insan yavrusu için adeta sihirli bir etkiye sahip. Bundan dolayı beraber karalama, çizim ya da boyama yapmak çocuklar için çok etkileyici olabilir.

7. Burada her çocuğun biricik olduğunu ve ilgi duyacakları şeylerin birbirinden çok farklı olabileceğini söylemem gerekiyor. Ancak bu, onlara sadece ilgi duydukları şeyleri sunmanız anlamına gelmiyor.

8. Aksine bir şeyler yaptıkça ona ilgimizin arttığını  hatırda tutmak ve sıkmadan diğer şeyleri de yavaş yavaş sunarak ilgi duymalarını sağlamaya çalışmak onların zihin dünyaları ile nöromotor gelişimlerini desteklemek adına daha doğru olacaktır.

9. Resim çizim ve karalamada asla bu böyle olmamış, şöyle daha iyi olur, bu benzememiş, böyle yapılmaz gibi ifadeler kullanmayın.  Bunun yerine onun üretme arzusunu okşayan ve çabasını onaylayıp cesaretlendiren reaksiyonlar gösterin. Bu durum tüm üretici etkinlikler için geçerli.

10. Neden bilmiyorum ama çocuklar kağıttan çok duvara çizim yapmayı sevdiğinden evin bir duvarını onlara tahsis ederek sanatlarını icra edecekleri ilk sanat galerilerine kavuşmalarını sağlayabilirsiniz. Korkmayın, en olmadı bir kutu boya alıp beraber boyamaya çıkarsınız.

11. Bütün bunların yanında muhtemelen insanlık uzun yıllar  toprakla haşır neşir olduğundan, arkaik bir ihtiyaç olarak hiçbir şeyin toprak, toz, çamur kadar çocukların ilgisini çekmediğini hatta mutlu etmediğini söyleyebilirim.

12. Böylelikle bahçenin hayat kurtarıcı olabileceğini, en olmadı balkona kum havuzu ya da çamur banyosu yapmalarına imkan tanıyacak bir düzenleme yapmanın akıllıca olacağını söyleyebilirim

13. Çamur demişken, çamur görevi gören oyun hamurlarının da çocukalrın yaratıcılıklarını geliştirebilecek eğlenceli bir ev içi etkinlik olduğunu da hatırlatmış olalım. Üstelik bunun için pahalı oyun hamurları almanıza gerek yok.

14. Çocuğunuzla beraber evde undan hamur yapabilir hem de böylece daha yaratıcı bir işi de gerçekleştirmiş olursunuz. Bunun yanında kurabiye ya da pasta için hamur yoğurup beraber pişirip yemek de fena olmaz


15. Tabi pişirirken çocuğun da kendi çapında küçük pastacıklar ya da kurabiyecikler yapmasına izin vermek ve yaptığı şeyleri tatmasına olanak tanımak  lazım diye düşünüyorum.

16. Üretkenlik demişken bahçe ya da balkona fidan, fasülye, domates vs  ekerek günlük olarak sulama ve bakımları ile gelişimlerini izlemek eğlenceli olacağı gibi hem ev içi bir rutin oluşturmak hem de uzun soluklu gayretlerin sonuçlarını göstermek adına yararlı olabilir.

17. Hareket etmek hepimiz için ihtiyaç olsa da kas ve iskelet sistemi ile sinir sistemleri gelişmekte olduğundan çocuklar için yeme içme kadar önemli bir gelişimsel ödevdir. tam da bundan dolayı hareket etmek çocuklar için keyif de vermektedir. Tıpkı yemek yemek gibi.

18. Bundan dolayı Özellikle 2-12 yaş dönemi çocukları için günün önemli bir kısmını hareketli etkinlik ve aktivitelere ayırmak olmazsa olmaz olmalıdır. Dans, halay, sek sek, takla, kanepe ve yatakta zıplama, yakalamaca vesaireye mutlaka başvurulmalı.

19. Burada çocuklara yeterince iyi bir çevre sağlama sorumluluğunun sadece ebeveynlerde değil; tüm toplumda olduğunu bundan dolayı herkesin başta bu günlerde olmak üzere çocuk gürültüsüne müsamaha göstermesinin insani ve toplumsal bir sorumluluk olduğunu hatırlatmak isterim.

20. Bunun yanında kas ve eklemleri çalıştıracak diğer hareketleri de oyun şeklimde yaptırmak faydalı olacaktır. Örneğin  beraber parmak oyunları ya da çeşitli oturma, ve hayvan hareket şekilleri yapmak gibi.

21. Burada Bahçesi olan kişileri, çocuklarını, bir çok kasın koordine hareketini sağlayan ve böylelikle  devasa bir egzersiz imkanı veren, ağaca tırmanmaları için cesaretlendirmeye de davet etmek istiyorum. Üstelik bu, evde düz duvara tırmanlamlarını önleyecek enerji kaybı demek.

22. Beraber videolar çekme, şarkı söyleme, şarkı sözü yazma, hikaye oluşturma yaratıcılıklarını destekleyeceği gibi, bunları yakın arkadaş ve akrabalarla paylaşarak onları düelloya davet etme de eğlenceli ve güzel bir zincirleme reaksiyon başlatabilir.

23. Çocuklar çok iyi birer gözlemcidir. Onlardan sizi ve diğer tanıdıklarınızı taklit etmelerini isteyebilir, siz de onları taklit ederek bazı durumlarda nasıl davrandıklarını gösterebilirsiniz.

24. Taklit demişken karşılıklı Karaoke oynayabilir, bunu videoya çekerek diğer arkadaşlarıyla paylaşmalarını sağlayabilirsiniz.

25. Donma düellosuna girebilirsiniz. Bu çok eğlenceli olduğu gibi özfarkındalık ve özdenetim gelişimlerini de destekleyecektir. Evde top oynamak ya da balon sektirmek de    annenin en değerli vazosunu kırdığınızda terliği yemeyi göze alıyırsanız fena fikir sayılmaz:)

26. Hareket ederek oynamayı sağalayan kimi oyun konsolları da faydalı olabilir. Hatta video oyunlarını bunlarla sınırlı kılmak fena fikir sayılmaz. Hem Fiziksel aktivite sağlamasının yanında yorulmayı da mümkün kılıp oyun süresini de otomatik olarak kontrol altına almış olursunuz.

27. Kağıtla gemi, uçak, kuş vs yapıp balkondan uçak uçurma yarışına girişebilir, uçağın daha fazla uçması için mühendislik kabiliyetlerinizi konuşturabilirsiniz

28. Çocuklardaki zaman kavramı tam oturmamış olduğundan, sırf saat kavramı ile zihinsel olarak kendilerini gün içinde konumlandırmakta zorlanabilmekte, bu da onlarda stres yanıtı başlatabilmektedir.

29. Bundan dolayı günün hangi anında olduklarını ve zaman oryantasyonu kaybetmemeleri için bir  aktivite çizelgesi çıkararak (sabah, öğlen ve akşam egzersizi vs) buna sıkı sıkıya uymaya çalışmak ve böylelikle yeni rutinler oluşturmak da yararlı olacaktır.

30. Karantina sürecinde Çocuklar ciddi bir sosyal izolasyona maruz kaldıklarından sosyal yetilerini destekleyici etkinliklerde bulunmak da çok yararlı olacaktır.

31. Bunun için karşılıklılık gerektiren oyunlara başvurulabilir, el kuklaları kullanılabilir, jest ve mimiklerle bir şeyler ya da kişinin ne hissettiğinin anlatılmaya çalışıldığı oyunlar oynanabilir.

32. Duysal entegrasyonlarını destekleyecek etkinlikler de unutulmamalı, bunun için bol bol temas etme, gıdıklama, sarılma, kucaklama ve masaj yanında kum be pirinçle oynamaya başvurulabilir. (Özel eğitimci arkadaşlar da buraya ekleme yapabilir)
33. Hiçbir şey çocukların yüz yüze görüşmelerinin yerini tutamasa da şimdilerde dostça ve destekleyici olduğu sürece arkadaşlarıyla video görüşme yapmalarında sakınca olmadığını hatta bunun için cesaretlendirmenizin faydalı olacağını söyleyebilirim.

34. Ancak fazla ekran maruziyetinin fiziksel ve zihinsel gelişim üzerinde ciddi olumsuz etkileri olduğu unutulmamalı “Ekran Süresini” abartmaktan da sakınılmalıdır.

35. Biraz toparlamak gerekirse; Çeşitlilik, karşılıklılık, yaratıcılık, hareketlilik, özbakımı ıskalamama, fiziksel olarak izole olsak da sosyal açıdan izole kalmamaya gayret gösterme, günü belli vakitlere ayırma ve ailecek beraber olma temelinde birçok şey yapılabilir.

36- Son olarak başta çocuk gelişimi ve özel eğitim uzmanları olmak üzere, psikolog, psikolojik danışman, hekim, çocuk hemşiresi ve diğer ilgili tüm meslektaşları da bu floodun altına uygun gördükleri etkinlikleri yazarak katkıda bulunmaya çağırıyor, herkese huzur ve esenlik diliyorum.

Share on Google Plus

About sibelizliyor

This is a short description in the author block about the author. You edit it by entering text in the "Biographical Info" field in the user admin panel.
    Blogger Comment
    Facebook Comment

0 yorum :

Yorum Gönderme